موسسه حقوقی و آموزشی فرهنگ تفاهم

۰۲۱-۵۴۷۶۴​

۰۲۱-۵۴۷۶۴​

مشاوره حقوقی 02154764

عده طلاق
عده طلاق
بعد از انحلال نکاح زن باید مدتی را برای ازدواج مجدد صبر نماید و در این مدت ازدواج خودداری نماید. اما عده انواع مختلفی دارد. عده وفات، عده طلاق، عده زنان باردار و... از انواع عده است که در زمان و شرایط رعایت آن تفاوت هایی دارد.

تعریف عده

عده مدت زمانی است که قانون و شرع مشخص می‌کند و زوجه موظف است پس از طلاق ویا مرگ زوج مدتی از ازدواج مجدد خودداری‌کند.

عده در بین فقها به تربص مشهور است به معنای حالت انتظار.

نگه داشتن عده برای زوجه علاوه بر جنبه قانونی دارای جنبه شرعی نیز می‌باشد که برای جلوگیری از اختلاط نسل است زیرا زمان‌بندی که برای انواع عده از نظر قانونی درنظر گرفته شده، یکی از مهم ترین دلایل آن باردار بودن زوجه است و از دیگر دلایل هم می‌توان به حرمت نکاحی که به هر دلیل منحل شده اشاره کرد.

مشاور حقوقی - عده طلاق - انواع عده
مشاور حقوقی وکیل پایه یک دادگستری درمورد عده طلاق و انواع عده

انواع عده

زوجه مطابق قانون ایران باید در دو صورت عده نگه دارد ۱. عده وفات شوهر ۲. عده طلاق. بنابراین زوجه برای ازدواج مجدد پس از فوت همسرش یا طلاق باید مدت زمان مشخصی را عده نگه دارد تا بتواند مجددا ازدواج نماید. 

در ادامه این مقاله ما قصد داریم به انواع عده و تعریف آن به طور کامل بپردازیم. 

۱-عده وفات شوهر

مدت این نوع از عده بنابر متن صریح قانون و قرآن، چهارماه و ده روز می‌باشد که چنانچه زوجه باردار باشد عده تا زمان وضع حمل باقی می‌ماند مشروط بر اینکه کمتر از چهارماه و ده روز نباشد.

به عبارتی دیگر چنانچه زوجه باردار باشد، مدت عده تا زمان وضع حمل است اما اگر فاصله فوت زوج تا وضع حمل زوجه مدتی کمتر از چهار ماه و ده روز باشد، زمان عده همان چهارماه و ده روز خواهد بود.

۲-عده طلاق

الف- چنانچه زوج در زمان بارداری زوجه را طلاق دهد، با اتفاق نظر همه مراجع، عده زوجه باردار تا زمان وضع حمل و یا سقط شدن جنین می‌باشد.

به طور مثال اگر طلاق در ماه اول بارداری صورت بگیرد عده حدود هشت ماه و تا زمان تولد جنین است و اگر طلاق زن باردار در هشت ماهگی از بارداری اتفاق بیوفتد عده طلاق حدود یک ماه است و بعد از آن ازدواج مجدد مانعی ندارد.

ب- چنانچه زوجه باردار نباشد اما عادت ماهانه شود، باید سه طهر و اگر عادت ماهیانه نشود ؛ سه ماه عده نگه دارد.

در تعریف معنی طهر اینگونه می‌توان گفت: به پاکی از نفاسات طهر می‌گویند. از این رو، به محض زمان پاکی زوجه از حیض و نفاس ( ایام طهر) اطلاق می‌شود.

بنابراین ایامی که زوجه خون استحاضه را مشاهده می‌کند نیز جزء ایام طهر بوده زیرا که از حیض و نفاسات پاک گشته است.

قانون در مورد عده طلاق و عده فسخ نکاح، هردو آن‌را سه طهر مطرح کرده مگر اینکه زن به اقتضای سن، عادت زنانگی نداشته باشد که در این صورت عده او ۳ ماه است.

عده در دیگر اقسام طلاق

طلاق خلع و مبارات و سه طلاقه  مادام که زن رجوع به عوض نکرده باشد. طلاق خلع و مبارات را چنین می توان عنوان کرد:

۱) طلاق خلع:

به عبارتی می‌توان آن را نمونه ای از طلاق‌های توافقی عنوان کرد که در آن، زوجه به دلیل کراهتی و تنفری‌که از زوج دارد و با توافق زوج، مالی را به او می‌بخشد تا از قید زوجیت و زندگی زناشویی با مرد رها شود؛ به زبان ساده تر زن می‌گوید مهرم حلال جانم آزاد. زن می‌تواند تا قبل‌ از طلاق‌ خلع‌ و حتی‌ بعد از طلاق در مدت عده و تا قبل تمام شدن‌ آن به بذل (فدیه) رجوع کند که در این صورت، طلاق خلع به رجعی تبدیل شده و مرد می‌تواند در زمان عده به زن رجوع کند، این مطلب در مورد عده که در طلاق خلع شرح دادیم در مورد طلاق مبارات نیز صدق پیدا می کند .

۲) طلاق مبارات:

در مقابل طلاق خلع، طلاق مبارات قرار می‌گیرد که کراهت و تنفر دو طرفه می‌باشد. به این نوع طلاق، مبارات گویند.

۳) سه طلاق

سومین طلاق که بعد از سه وصلت متوالی به عمل می‌آید. اعم از این که وصلت در نتیجه رجوع باشد یا در نتیجه نکاح جدید. به زبان عامیانه اشخاص جامعه این نوع طلاق را سه طلاق می‌گویند. مدت زمان عده سه طلاقه برابر با ۳ دفعه پاکیزگی یا ۳ طهر است. به عبارت دیگر اگر زنی که باردار نباشد، چند روز بعد از اجرای صیغه طلاق عادت ماهیانه شود و سپس پاک شود (پاکی اول)، دوباره عادت ماهیانه شود و پاک شود (پاکی دوم) و برای بار سوم عادت ماهیانه شود و پاک شود (پاکی سوم)، پایان این پاکی که مصادف می‌‌شود با شروع عادت ماهیانه چهارم، عده طلاق برای این زن تمام و مجوز ازدواج برای ایشان صادر می‌‌شود.

تماس با وکیل پایه یک دادگستری در مورد عده طلاع و انواع عده

عده در نکاح موقت

عده بذل یا انقضای مدت را در، نکاح موقت، در مورد زنان باردار و در مورد زنان غیر باردار، در نکاح منقطع بررسی می‌کنیم:

الف: در نکاح منقطع یا همان صیغه نیز زن باید عده نگهدارد که دو طُهر است. یعنی دو مرتبه عادت ماهیانه کامل شود. مگر اینکه زن به اقتضای سن عادت‌ زنانگی نبیند که در این صورت ۴۵روز است.

ب: عده زن باردار را اگر بخواهیم در ازدواج موقت شرح دهیم می‌توان گفت عده زن باردار مثل نکاح دائم تا زایمان و بعد از وضع حمل عده زن منقضی می‌شود.

ج: عده زن غیر باردار اگر عادت می‌بیند دو طهر است. طهر همان پاکی از نجاسات ( عادت ماهیانه ) است ولی اگر عادت نمی‌بیند چهل و پنج روز می‌باشد.

چه زنانی عده طلاق ندارند؟

 

  • طلاق‌هایی که قبل از رابطه زناشویی ایجاد میشود مانند طلاق‌زنان باکره یا طلاق‌زنان غیرمدخوله
  • زنان یائسه‌ای که طلاق می‌گیرند به عبارتی از سن بارداری آن‌ها گذشته و احتمال باروری در این افراد بسیار کم و یا غیرممکن است.
  • زنانی که فاقد رحم هستند نیز لزومی به نگه داشتن عده ندارند.

فسخ نکاح

مطابق ماده ۱۱۲۰ قانون مدنی: عقد نکاح به فسخ یا به طلاق یا به بذل مدت درعقد انقطاع( عقد موقت یا همان صیغه )

 منحل می‌شود.

فسخ نکاح یکی از موارد انحلال نکاح است که براساس عیوب زن و مرد و یا تدلیسی که در ازدواج رخ داده و یا تخلفی که از شرط صفت صورت گرفته باشد، از آن می‌توان استفاده کرد؛ که با مبحث طلاق تفاوت‌هایی دارد و برای طرح آن لزومی به رعایت تشریفات طلاق نیست. برای مثال: ازجمله شرایطی که برای طلاق لازم است؛ حضور دو مرد عادل و خواندن صیغه طلاق است.

درصورتی که برای فسخ نکاح این موارد لازم نیست.

یکی از شباهت های فسخ نکاح با طلاق، عده آن‌است که یکسان می‌باشد.

عده نزدیکی به شبهه

چنانچه مردی با زنی که همسر او نیست با گمان بر اینکه زوجه او است نزدیکی کند و یا اینکه زنی اشتباها با مردی که همسر او نیست نزدیکی برقرار کند ، در این مواقع به این حالت نزدیکی به شبهه می‌گویند. درنزدیکی به شبهه موجبات عده نگه داشته می‌شود، اعم از این که زن همسر داشته باشد یا خیر. به همین دلیل ماده ۱۱۵۷ قانون مدنی این‌گونه بیان می‌کند:  زنی که به شبهه با کسی نزدیکی کند، باید عده طلاق را نگه دارد.

وکالت و مشاوره تخصصی با وکیل در مورد انواع عده و عده طلاق

مدت عده در افراد مختلف

مدت زمان عده طلاق سه طهر است. حتما باید سه بار یا همان سه ماه از نجاسات پاک شود به عبارتی چنانچه زنی باردار نباشد و چند روز بعد از اجرا شدن صیغه طلاق، عادت زنانگی ببیند و سپس پاک شود (پاکی اول)، دوباره عادت شود و پاک شود (پاکی دوم) و برای بار سوم عادت شود و پاک شود (پاکی سوم)، پایان این پاکی که برابر است با شروع شدن عادت ماهیانه چهارم، عده طلاق برای این زن تمام شده و اذن ازدواج برای ایشان صادر می‌‌شود. در مورد عده فسخ نکاح نیز سه طهر است  و همچنین عده زن باردار تا زمان وضع حمل می‌باشد.

 عده بذل مدت در نکاح موقت دو طهر و عده زن یائسه سه ماه پس از آخرین نزدیکی است.

برخی نکات در مورد عده

  • زن و شوهری که با دیگری به شبهه نزدیکی نموده‌اند، باید عده آن را نگه داشته و از نزدیکی با همسر اجتناب کنند
  • چنانچه زوج درمدت عده رجعیه فوت کند، زوجه از زوج ارث خواهد برد زیرا که هنوز در حکم زوجه محسوب شده و باید عده رجعیه را رها کرده و عده وفات را بگیرد.
  • زنانی که طلاق می‌گیرند، باید سه طهر عده را نگه دارند و تاپایان عده اذن ازدواج را ندارند.
  • در مدت عده رجعیه زوج حق رجوع به زوجه را دارد و در صورت رجوع طلاق باطل می‌شود.

موسسه حقوقی فرهنگ تفاهم با سابقه درخشان در پرونده‌های حقوقی و دراختیار داشتن بهترین وکلای پایه یک دادگستری در کلیه زمینه‌های حقوقی همواره آماده خدمت رسانی به شما عزیزان می‌باشد. درصورت نیاز به مشاوره یا قبول وکالت در خصوص طلاق و عده طلاق می‌توانید با شماره پنج رقمی ما ۵۴۷۶۴-۰۲۱ تماس حاصل نماید. 

سوالات متداول

زنی که در عده طلاق است چنانچه همسرش فوت کند مدت عده او به چه صورت است؟

چنانچه زوج درمدت عده رجعیه فوت کند، هنوز در حکم زوجه محسوب شده و باید عده رجعیه را رها کرده و عده وفات را بگیرد.

اما در عده طلاق بائن صرفا باید عده طلاق را نگه داشته و نیازی به نگه داشتن عده وفات نیست.

 آیا نگه داشتن عده برای زنی که به موجب مراحل طلاق، از همسر خود جدا بوده و رابطه ای نداشتند واجب است؟

بله. زنان بعد از حکم طلاق، باید سه طهر عده را نگه دارند و تاپایان عده اذن ازدواج را ندارند.

عده زنانی که عادت زنانگی ندارند چگونه است؟

عده زن یائسه سه ماه پس از آخرین نزدیکی است.

تفاوت طلاق و فسخ نکاح چیست؟

یکی  از این تفاوت ها مطرح کردن آن است که برای طرح آن لزومی به رعایت تشریفات طلاق نیست. برای مثال: ازجمله شرایطی که برای طلاق لازم است؛ حضور دو مرد عادل و خواندن صیغه طلاق است درصورتی که برای فسخ نکاح این موارد لازم نیست

چه زنانی عده طلاق ندارند؟

الف) طلاق‌هایی که قبل از رابطه زناشویی ایجاد می شود مانند طلاق‌زنان باکره یا طلاق‌زنان غیرمدخوله

ب) زنان یائسه‌ای که طلاق می‌گیرند به عبارتی از سن بارداری آن‌ها گذشته و احتمال باروری در این افراد بسیار کم و یا غیرممکن است.

ج) زنانی که  فاقد رحم هستند نیز لزومی به نگه داشتن عده ندارند.

این مطلب را به اشتراک بگذارید:

Facebook
Twitter
Pinterest
LinkedIn

12 پاسخ

  1. سلام
    وقت بخیر
    در حکم دادگاه طلاق باین مبارات ، در شناسنامه مبارات اول ذکر شده ، حالا سوالم این هست که اولا عده دارد یا خیر ؟ ثانیا اگر مرد در دوران عده زن رو با شخص دیگری ببینه می‌تونه اقدام قانونی علیه ایشان انجام بده یا خیر ؟

    1. سلام وقت بخیر در طلاق بائن نیز زن باید عده خود را به مدت سه ماه نگاه دارد و در این دوره زن نمی تواند با شخص دیگری ازدواج نماید زیرا از حیث کیفری مجازات حبس و جزای نقدی برای او در نظر گرفته شده است و اگر شما در این دوره با کسی ارتباط به این صورت داشته باشید همسر شما می تواند از شما شکایت نماید . برای گرفتن مشاوره بیشتر در این رابطه می تونید با شماره ۰۲۱۵۴۷۶۴ تماس بگیرید .

  2. سلام وقت بخیر بنده خانم مطلقه باکره بودم و به قصد آشنایی بیشتر با مردیکه به خواستگاری من آمده بود محرم شدیم اما محرمیت ما برای آشنایی بود وبه قصد نزدیکی و داشتن رابطه جنسی نبود اما مرد به زور بکارت مرا زایل کردو مرا رها کرد آیا من میتوانم شکایت کنم ؟ حکم دادگاه دراین مورد چیست؟ آیا برای من هم شلاق بریده میشود؟
    باتشکر

  3. سلام وقت به خیر
    اگر زنی بعد از طلاق از همسر اول و نگه داشتن عده با فرد جدیدی ازدواج کند و بعدا متوجه شود که در پاکی آخر با همسر قبلی رابطه جنسی داشته آیا طلاق و ازدواج جدیدش دچار مشکل می شود؟

    1. سلام وقت بخیر بله. مدت زمان عده طلاق از نظر قانون ۳ ماه و ۱۰ روز هست. موسسه حقوقی فرهنگ تفاهم

  4. سلام.
    من با یه خانم مطلقه ازدواج کردم و از ایشون بعد از سه سال جدا شدم الان متوجه شدم که ایشون در زمان ازدواج با من در عقد موقت مرد دیگری بوده که در دفترخونه ثبت شده و الان من در حال پرداخت اقساط مهریه هستم لطفا بفرمایین اگر ایشون در زمان ازدواج با. من در عقد موقت یا عده نگهداشتن اون عقد بوده باشه با شکایت کردن من و اثبات این مورد هنوز پرداخت مهریه از نظر قانون الزامیست؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مطالب مرتبط

وکیل وصول دیه

وکیل وصول دیه

متن سربرگ خود را وارد کنید تعریف دیه دیه یا خون‌بها از قوانین اسلام بشمار می‌رود و مطابق تعاریف فقهی، مال یا پولی می‌باشد که به واسطه کشتن انسان یا

ادامه‌ی مطلب »